Một số lỗi chính tả thường gặp

Thực tế lỗi về chính tả trong tiếng Việt chủ yếu liên quan tới sự nhầm lẫn các phụ âm đầu CH/TR, R/GI/D, S/X, L/N. Sau đây là một số mẹo giúp viết đúng các phụ âm trên; đồng thời, giới thiệu những cặp (nhóm) tiếng mà ở đó chúng hay bị nhầm lẫn hơn cả, và kèm theo là những những ví dụ về khả năng kết hợp của từng tiếng để chúng ta tự rút ra những điều hữu ích cho bản thân.

Một số lỗi chính tả thường gặp

1. Phân biệt: TR-CH

1.1. Ch đứng đầu các tiếng có âm đêm (oa, ve, uê). VD: áo choàng, chí chóe choáng váng.

– Danh từ (hay đại từ): chỉ quan hệ gia đình. VD: cha, chú, chị, chồng.

– Danh từ chỉ đồ vật. VD: chăn, chiếu, chảo, chén chổi, chai.

– Tên món ăn: cháo, chả chè.

– Tên cây cối : chuối, chanh,…

– Từ có nghĩa phủ định: VD: chưa, chăng, chả, chơ.

1.2. Tr:

– Tr: từ Hán Việt có thanh nặng hoặc thanh huyền. VD: trì giá, trình bày, tình trạng, môi trương,…

– Tr: Tạo kiểu láy âm chính  VD: Trắng trẻo, trăn trở, tròng trành.

–  Còn Ch có thể láy cả âm và vân VD: chông chênh, chơi với.

2. Phân biệt: S và X

– S không kết hợp với 4 vần: oa, oà, oe, uê.

còn X kết hợp với 4 vần: oa, oà, oe, uê.

VD: xoa tay, tóc xoăn, tròn xoe, xoay xở.

– S thường dùng để chỉ cây cối, con vật. VD: sáo, sâu, sếu, sò, sư tử,… cây sen, cây sung, cây si, cây sồi, cây sắn.

– S và X không cùng xuất hiện trong một từ láy, đôi khi vẫn có ngoại lệ. VD: S chỉ láy với S: sạch sẽ, sụt sịt.

– X láy với chính nó. VD: xinh xắn, xa xôi

– X láy với các phụ ân. VD: lòa xòa, bờm xùm.

– S Ngoại lệ: soạn bài, sột soạt, sờ soạn…

3. Phân biệt: D – R – Gi

– D đi với oa, oà, oe, ua, uy, uyê hoặc tiếng có âm... 

VD: doanh, do ôn duyệt,.. Trong từ láy, nếu tiếng thứ nhất bắt đâu bằng l thì tiếng thứ hai thường viết là d. VD: lim dim, lò xo, lom dom.

– D không đi cùng Gi trong cùng 1 từ. VD: giang dở

– R mô phỏng, âm thanh, tiếng động. VD: róc rách, ríu rít, réo rắt.

– R đi với b/c/k trong từ láy. VD: bứt rứt, cập rập.

– Gi thường gặp trong từ Hán Việt, nhóm từ mang dấu sắc, đấu hỏi. VD: giả định, giá cả, biên giới, giảng giải. Từ Hán Việt ngay sau nó là âm a. VD: gia đình giai cấp.